Bere Bɛn na Eye sɛ Wubehu Ɔsram no wɔ Ɔsoro?

Wotumi hu ɔsram wɔ awia mu efisɛ ɛnyɛ ɔno na ɛma ne hann: owia hann na ɛhyerɛn wɔ ne so, na ne fa a ɛhyerɛn betumi ada nsow wɔ wim a ɛyɛ bruu no so. Sɛ ɛwɔ soro wɔ awia mu ne baabi a ɛsɛ sɛ wohwɛ no gyina titiriw wɔ ne tebea so. Mpɛn pii no, yehu ɔsram a ayɛ kuruu anadwo; ɔsram fã a edi kan no taa hyɛ soro wɔ awia awia mu.

Da biara nni bere pɔtee bi a ɔsram pue. Ɔsram no pue na ɛkɔtɔ wɔ mpɔtam hɔ bere horow a ɛsesa, na bere nhyehyɛe no gyina baabi a wowɔ so. Sɛ wopɛ bere a eye sɛ wobɛhwɛ ɔsram a, fa ne tebea, beae a wubetumi ahwɛ akɔ akyirikyiri wɔ mpɔtam hɔ, wim tebea ne ɔsram no sorokɔ bom susuw ho. Wubetumi anya bere pɔtee a ɔsram no tebea sesa wɔ wɛbsaet no ɔsram tebea kalenda mu, na ne kurow hwehwɛ no de wo kɔ ɔsram ho nsɛm a ɛfa mpɔtam hɔ ho no so.

Ma ɔsram no tebea nkyerɛ bere a wobɛhwɛ

Ɔsram no tebea yɛ nsɛnkyerɛnne a edi kan a mfaso wɔ so, efisɛ ɛkyerɛ sɛnea ɛte sɛ nea ɛne owia ntam kwan te wɔ wim. Sɛ ɔsram foforo ba a, ɔsram no bɛn beae a owia wɔ no, enti ɛpue bɛyɛ owia a ɛrepue bere mu na ɛkɔtɔ bɛyɛ owia a ɛrekɔtɔ bere mu. Ne fa a owia hann hyerɛn wɔ so no twe ne ho fi Asase so, na ɛma ɛyɛ den sɛ wubehu no wɔ awia hann a ɛhyerɛn no mu. Ɔsram a ɛyɛ sɛsɛw ketewaa bi betumi ada adi bere tiaa bi ansa na owia apue anaa owia akɔtɔ akyi, nanso ebia ɛbɛyɛ fam na ne hann ayɛ mmerɛw.

Ɔsram a ɛrenyɛ kuruu, na ɛrekɔ ɔsram fã a edi kan no, taa yɛ mmerɛw sɛ wobɛhwehwɛ no wɔ atɔe fam bere a owia akɔtɔ no. Ɔsram fã a edi kan bɛyɛ bere no, ɔsram no pue bɛyɛ awia nnɔnketewa mu, ɛforo kɔ sorosoro bɛyɛ owia a ɛrekɔtɔ bere mu, na ɛkɔtɔ bɛyɛ anadwo dasu. Enti ebetumi ayɛ ade a ɛfata sɛ wohwɛ no awia awia anaa anwummere a edi kan, na ɛnyɛ ade a wobɛhwɛ anadwo dɔɔso nko ara. Wotumi hu ɔsram no fa a hann ne sunsuma hyia no yiye nso, sɛ wode akɔnhoma a wɔde hwɛ akyirikyiri anaa afiri ketewaa bi a wɔde hwɛ nsoromma di dwuma a.

Ɔsram a ɛrenyɛ kuruu na ɛyɛ akɛse no wɔ soro wɔ awia ne anwummere fa kɛse no mu, na ɛkɔtɔ anadwo dasu akyi. Ɔsram bɛyɛ kuruu no, ɛpue bɛyɛ owia a ɛrekɔtɔ bere mu, ɛtena soro anadwo no nyinaa na ɛkɔtɔ bɛyɛ owia a ɛrepue bere mu. Sɛ ɔsram kuruu no twa mu a, mpɛn pii no, ɔsram a ɛreyɛ ketewaa no pue anwummere akyiri na ɛkɔ so da adi kosi anɔpa. Ɔsram fã a ɛtɔ so abien bɛyɛ bere no, ɛpue bɛyɛ anadwo dasu mu, ɛforo kɔ sorosoro bɛyɛ owia a ɛrepue bere mu na ɛkɔtɔ bɛyɛ awia nnɔnketewa mu. Mpɛn pii no, yehu ɔsram sɛsɛw a ɛreyɛ ketewaa no wɔ apuei fam ansa na ade akye.

Eyinom yɛ bere nhyehyɛe a ɛbɛn nea ɛtaa si, na ɛnyɛ bere pɔtee bi. Ɔsram no kyinhyia ne baabi a wowɔ sesa bere ahorow no ne ɔkwan a ɛfa so fa wim no. Sɛ wopɛ akwankyerɛ a ɛkyerɛ sɛnea ɔsram tebea ahorow a wɔabɔ din no hyehyɛ wɔn ho wɔn ho a, fa wɛbsaet no Sua adesua nkyerɛwee ahorow no ho nhoma-kɛse di dwuma.

Nea enti a wotumi hu ɔsram wɔ wim bruu mu

Wɔ nna pii mu no, ɔsram no wɔ soro awia mu, efisɛ ne kyinhyia ma ɛfa mmeae ahorow wɔ owia no ho. Ɛnyɛ ade a ɛwɔ wim bere a esum aduru nko ara. Sɛ ɛnyɛ ɔsram foforo bere mu a, mpɛn pii no, ne fa bi a owia hann hyerɛn wɔ so no hyerɛn yiye sɛnea ɛbɛma woahu no bere a ɛwɔ soro na wim tew.

Awiamuhunu gyina titiriw wɔ sɛnea hann ne nneɛma afoforo da nsow fi wɔn ho no so. Owia hyerɛn wɔ wim mframa mu, na ɛma wim no hyerɛn; wotumi hu ɔsram no bere a ne diski a hann hyerɛn wɔ so no hyerɛn yiye sɛnea ɛbɛda nsow wɔ saa wim no akyi no. Mpɛn pii no, ɔsram a ayɛ akɛse anaa ɔsram fã no yɛ ade a ɛda adi yiye wɔ awia mu sen ɔsram sɛsɛw ketewaa bi. Ebetumi ayɛ den sɛ wubehu ɔsram sɛsɛw ketewaa bi efisɛ ne fa a hann hyerɛn wɔ so no sua, na ɛbɛn beae a owia wɔ no nso. Mfa w’ani nhwɛ baabi a owia wɔ hɔ na nhwehwɛ no; di kan hwehwɛ beae a ɔsram no wɔ, na hwɛ hu sɛ owia no renhyɛn w’ani mu.

Adwene a nnipa wɔ sɛ ɔsram yɛ ade a yehu anadwo no fi sɛ esum ma ɛda nsow, na ɛnyɛ mmara bi a ɛkyerɛ sɛ ɛpue anadwo nko ara. Ɔsram a ɛwɔ awia mu no yɛ mmerɛw sɛ wubehu no sɛ ɛwɔ soro yiye, mframa no tew, na wunim wim fa a ɛsɛ sɛ wohwehwɛ mu.

Nea enti a bere a ɔsram pue no kɔ akyiri

Asase no retwa ne ho no, ɔsram no nam ne kyinhyia mu kɔ apuei fam. Sɛ Asase no adan araa sɛ ɛde beae bi a ɛwɔ ne so san ba beae koro no, na ɔsram no nso asesã ne gyinabea wɔ wim. Enti Asase no behia sɛ ɛdan kakra bio ansa na ɔsram no adu sɛnea na ɛwɔ no ara wɔ ɔsoro ano no. Ɛno nti na mpɛn pii no, ɔsram no pue akyiri wɔ nna a edi so no mu.

Nnipa de simma 50 a ɛka ho da biara no yɛ akontaabu a mfaso wɔ so. Bere a efi ɔsram foforo biako so kosi ɔsram foforo a edi hɔ no bɛyɛ nna 29.53. Saa bere no mu no, ɛfa ɔsoro no nyinaa twa wɔ owia no ho. Sɛ yɛkyɛ kurukuruwa mũ no nyinaa mu saa nna no mu a, yenya sɛ ɔsram no nam apuei fam bɛyɛ digri 12 da biara. Asase no kyinhyia ma wim no fa bɛyɛ digri 15 dɔnhwerew biara, enti egye bɛyɛ simma 50 na wɔatumi adu saa kwan a ɔsram no akɔ apuei no so.

Saa dodow yi yɛ mmara a ɛboa ma yɛte ase, na ɛnyɛ bere pɔtee bi a yebetumi de yɛn ho ato so da biara. Ɔsram no kyinhyia no akyea na ɛnyɛ kurukuruwa pɛpɛɛpɛ, na baabi a ne kwan fa ne ɔsoro ano yɛ ahinanan no sesa, egyina beae ne bere a ɛwɔ afe mu so. Enti bere a ɛda ɔsram a ɛpue no biara ntam no betumi ayɛ tiaa anaa ɛware sen sɛnea ɛtaa yɛ no. Mmeae bi a ɛbɛn pol no, nsakrae no betumi ayɛ soronko kɛse. Hwɛ bere a ɔsram no pue na ɛkɔtɔ wɔ mpɔtam hɔ, na mmom nyɛ 50 minutes nka ho mpɛn pii.

Paw nea wopɛ sɛ wohu, na nyɛ bere pɔtee no nko ara

Sɛ wopɛ sɛ wuhu ɔsram no tokuru ne mmepɔw pefee a, sɔ nna a ɛbɛn ɔsram fã a edi kan anaa nea ɛtɔ so abien no hwɛ. Ɔsram no awia ne anadwo ntam ahye, a wɔfrɛ no terminator, twa ɔsram no ani wɔ saa bere no. Owia hann a ɛhyerɛn wɔ ahinanan fam no ma sunsuma tenten ba saa ahye no so, na ɛma ɔsram no ani a ɛyɛ basabasa da adi; sɛ owia hann hyerɛn tẽẽ wɔ ɔsram a ayɛ kuruu no so a, ɛyɛ te sɛ nea ɛyɛ petee. Ɔsram a ayɛ kuruu no yɛ nwonwa sɛ wode w’ani nkutoo hwɛ a, nanso ebia ne so renna adi sɛ ɛyɛ basabasa pii efisɛ owia hann hyerɛn tẽẽ wɔ ne fa a yehu no so.

Sɛ wopɛ ɔsram sɛsɛw ketewaa bi a, hwɛ no bere tiaa bi akyi sɛ owia akɔtɔ wɔ bere a ɔsram no renyɛ kuruu no, anaa ansa na owia apue wɔ bere a ɔsram no reyɛ ketewaa no. Ɔsram sɛsɛw no bɛn beae a owia wɔ no, enti bere a yebetumi ahwɛ no no sua, na sɛ ɛwɔ fam a, ebetumi ayɛ mmerɛw sɛ wusiw, adan anaa nkoko bɛsiw ano. Beae a wubetumi ahwɛ akɔ akyirikyiri a biribiara nsiw ano no boa. Sɛ wopɛ ɔsram a ɛwɔ awia mu a, hwehwɛ bere a ɛkorɔn wɔ wim, baabi a mframa nni wo ne ɔsram no ntam pii.

Mpɔtam hɔ ho nkyerɛkyerɛmu krataafa a ɛfa London ho no, sɛ nhwɛso no, kyerɛ ɔsram no tebea ne sɛnea hann hyerɛn wɔ so, bere a ɛpue ne bere a ɛkɔtɔ, sorokɔ ne azimuth, kwan tenten, ne wim mfonini a mpɔtam hɔ wim tebea ka ho. Nnɔmba no sesa sɛnea beae no te, enti paw wo kurow wɔ ɔsram nkyerɛkyerɛmu krataafa ahorow no mu nhoma-kɛse mu sen sɛ wode bere a wɔakyerɛ ama beae foforo bedi dwuma.

Yɛ ɔsram tebea bi nhyehyɛe a wobɛhwɛ

Fi ase wɔ ɔsram no tebea ne ɔkwan a wopɛ sɛ wohwɛ no so. Sɛ wopɛ sɛ wohwɛ no anwummere a, ɔsram a ɛrenyɛ kuruu anaa ɔsram fã a edi kan no fata sɛ wohwɛ. Sɛ wopɛ sɛ wokɔ nantew ansa na ade akye a, ɔsram a ɛreyɛ ketewaa anaa ɔsram fã a ɛtɔ so abien no betumi ayɛ wɔ beae pa. Sɛ wopɛ sɛ wuhu ɔsram no diski mũ no nyinaa a, yɛ nhyehyɛe ma da a ɔsram no bɛyɛ kuruu no, nanso kae sɛ bere pɔtee a ɔsram no bɛyɛ kuruu no nyɛ bere a ɛkorɔn sen biara wɔ wim anaa bere a wubetumi ahu no wɔ beae a wowɔ no nyinaa.

Afei hwɛ bere a ɔsram no pue ne bere a ɛkɔtɔ wɔ mpɔtam hɔ, na hwɛ ne sorokɔ ne azimuth: sorokɔ kyerɛ sɛnea ɛkorɔn wɔ ɔsoro ano no so, na azimuth kyerɛ baabi a ɛwɔ wɔ wo kɔmpase no so. Hwɛ wim tebea no mu na susuw nneɛma a ebetumi asiw w’ani no nso ho wɔ beae a wobɛhwɛ no. Ɔsram a apue foforo betumi ayɛ fɛ wɔ beae a ɛwɔ akyirikyiri wɔ ɔsoro ano no, nanso adan, nnua ne wusiw betumi asiw ano; mpɛn pii no, ɛyɛ mmerɛw sɛ wobɛhwɛ ɔsram a ɛkorɔn wɔ wim no pefee.

Ɔsram tebea kalenda a wɔahyehyɛ no ɔsram biara mu no boa wo ma wopaw da a ɔsram no tebea bɛyɛ saa, na kurow ho nkyerɛkyerɛmu krataafa boa ma wode saa da no yɛ hokwan a ɛfa mpɔtam hɔ ho. Sɛ woanhu ɔsram no bere a wudi kan hwɛe no a, san hwɛ akyiri yi: ebia ɛrepue, ɛrekɔtɔ, anaasɛ omununkum asiw ano kɛkɛ, na ɛnyɛ sɛ enni awia wim.