INyanga inokubonakala emini kuba ayizikhanyiseli ngokwayo: ikhanyiswa kukukhanya kweLanga, yaye umphezulu wayo oqaqambileyo unokubonakala ngokucacileyo kwisibhakabhaka esiluhlaza. Ukuba iza kube iphezulu emini, nendawo ofanele ujonge kuyo, kuxhomekeke ikakhulu kwisigaba sayo. INyanga epheleleyo idla ngokubonwa ebusuku; eyekota yokuqala idla ngokuba phezulu esibhakabhakeni emva kwemini.
Akukho “xesha leNyanga” linye lemihla ngemihla. INyanga iphuma ize itshone ngamaxesha atshintshayo asekuhlaleni, yaye ucwangciso luxhomekeke kwindawo okuyo. Ukuze ufumane ixesha elifanelekileyo lokuyibukela, qwalasela isigaba sayo, umphakamo wendawo okuyo, imozulu nokuphakama kweNyanga esibhakabhakeni. Ikhalenda yezigaba zeNyanga yesayithi ibonisa amaxesha achanileyo ezigaba, ngoxa ukukhangela isixeko kukusa kwiideshibhodi zeNyanga zasekuhlaleni.
Vumela isigaba silawule ixesha lokuyibukela
Isigaba siluncedo njengomkhondo wokuqala kuba sibonisa ukuba iNyanga ibonakala ikude kangakanani eLangeni esibhakabhakeni. Xa kuthwasa iNyanga, ikufutshane necala elikulo iLanga, ngoko iphuma malunga nokuphuma kweLanga ize itshone malunga nokutshona kwalo. Icala layo elikhanyiswa liLanga lijonge ikakhulu kude noMhlaba, nto leyo eyenza kube nzima ukuyibona kwisibhakabhaka esiqaqambileyo sasemini. Isilenda esibhityileyo kakhulu sisenokubonakala ngaphambi nje kokuphuma kweLanga okanye emva kokutshona kwalo, kodwa sisenokuba sezantsi yaye sifiphele.
INyanga ekhulayo, eya isiya kwikota yokuqala, kudla ngokuba lula ukuyikhangela ngasentshona emva kokutshona kweLanga. Malunga nekota yokuqala, iNyanga iphuma malunga nasemini emaqanda, iba phezulu kakhulu malunga nokutshona kweLanga, ize itshone malunga ezinzulwini zobusuku. Ngenxa yoko, inokuba yinto efanelekileyo yokuyibukela emva kwemini okanye ekuqaleni kobusuku, ingeyiyo eyokujongwa ebusuku kakhulu kuphela. Umda ophakathi kokukhanya nesithunzi nawo ubonakala lula ngeebhayinotyhulayi okanye ngeteleskopu encinane.
INyanga ekhulayo egobileyo iba phezulu esibhakabhakeni ixesha elininzi emva kwemini nangokuhlwa, ize itshone emva ezinzulwini zobusuku. Malunga nenyanga epheleleyo, iphuma xa kutshona iLanga, ihlale ibonakala ubusuku bonke ize itshone malunga nokuphuma kweLanga. Emva kwenyanga epheleleyo, iNyanga egobileyo enciphayo idla ngokuphuma emva kwexesha ngokuhlwa ize ihlale ibonakala kude kuse. Malunga nekota yokugqibela, iphuma malunga ezinzulwini zobusuku, iba phezulu malunga nokuphuma kweLanga ize itshone malunga nasemini emaqanda. Isilenda esinciphayo sidla ngokubonakala empuma ngaphambi kokuphuma kweLanga.
Ezi ziipateni eziqikelelwayo, hayi amaxesha achanileyo. Ukujikeleza kweNyanga nendawo okuyo kuyawatshintsha amaxesha nendlela ehamba ngayo esibhakabhakeni. Ukuze ufumane isikhokelo sendlela ezidibana ngayo izigaba ezibizwa ngamagama, sebenzisa isalathiso samanqaku okufunda sesayithi.
Kutheni iNyanga ibonakala kwisibhakabhaka esiluhlaza
INyanga iba ngaphezu komphakamo wendawo emini kwiintsuku ezininzi kuba ukujikeleza kwayo kuyithatha kwiindawo ezahlukeneyo xa ithelekiswa neLanga. Ayiphelelanga kwiiyure zobumnyama. Ngaphandle kwaxa kuthwasa iNyanga, inxalenye ethile yobuso bayo obukhanyiswa liLanga idla ngokuba qaqambe ngokwaneleyo ukuba ibonwe xa iphezulu emkhathizwe yaye isibhakabhaka sicacile.
Ukubonakala emini ikakhulu ngumbandela womahluko wokukhanya. ILanga likhanyisa umoya ojikeleze uMhlaba, lize lenze isibhakabhaka siqaqambe; iNyanga ibonakala xa idiski yayo ekhanyisiweyo iqaqambe ngokwaneleyo xa ithelekiswa neso sizinda. INyanga egobileyo okanye eyekota idla ngokubonakala lula emini kunesilenda esibhityileyo. Isilenda esibhityileyo kunokuba nzima ukusibona kuba indawo yaso ekhanyisiweyo incinane yaye sikufutshane necala elikulo iLanga. Ungaze usikhangele ngokujonga kufuphi neLanga; qala ufumane indawo ekuyo iNyanga uze uqiniseke ukuba iLanga alikukhanyisi emehlweni.
Ingcamango eqhelekileyo yokuba iNyanga “yeyasebusuku” ibangelwa kukuba ubumnyama buyenza ibonakale ngakumbi, kungekhona ngumthetho othi iphuma ebusuku kuphela. Eyona ndlela ilula yokubona iNyanga emini kuxa iphezulu kakhulu emkhathizwe, umoya ucacile yaye usazi ukuba yeyiphi indawo yesibhakabhaka omawuyijonge.
Kutheni ukuphuma kweNyanga kusiba emva kwexesha
INyanga ihamba isiya ngasempuma kumjikelezo wayo ngoxa uMhlaba ujikeleza. Emva kokuba uMhlaba ujikeleze ngokwaneleyo ukuze indawo ethile kumphezulu wawo iphinde ifike kwindawo yokuqala, iNyanga nayo iba sele itshintshile indawo yayo esibhakabhakeni. Ngoko ke, uMhlaba kufuneka ujikeleze umgama ongakumbi ngaphambi kokuba iNyanga iphinde ifike kwindawo efanayo emkhathizwe. Yiloo nto ukuphuma kweNyanga kusiba emva kwexesha kwiintsuku ezininzi ezilandelelanayo.
Umyinge oluncedo kukuba iphuma malunga nemizuzu engama-50 emva kwexesha ngosuku. Umjikelo wezigaba zeNyanga, ukusuka ekuthwaseni kwenye iNyanga ukuya ekuthwaseni kolandelayo, uthatha malunga neentsuku ezingama-29.53. Ngelo xesha ijikeleza ngokupheleleyo esibhakabhakeni xa ithelekiswa neLanga. Ukwahlula isangqa esipheleleyo ngalo mjikelo kubonisa ukuba ihamba isiya ngasempuma malunga needigri ezili-12 ngosuku. Ukujikeleza koMhlaba kwenza isibhakabhaka sihambe malunga needigri ezili-15 ngeyure, ngoko kuthatha malunga nemizuzu engama-50 ukuyibamba.
Eli nani ngumgaqo nje oqikelelwayo, alithethi ukuba ukuphuma kweNyanga kwenzeka emva kwexesha elifanayo yonke imihla. Umjikelezo weNyanga uthambekile yaye awusiso isangqa esigqibeleleyo, kwaye i-engile eyenziwa yindlela yayo nomkhathizwe iyatshintsha ngokwendawo nangexesha lonyaka. Ngenxa yoko, ixesha elongezelekayo phakathi kokuphuma kweNyanga lisenokuba lifutshane okanye lide kunomndilili. Kufuphi nezinye iindawo ezikwiindawo eziphakamileyo zesibanzi, utshintsho lunokungalingani ngakumbi. Jonga amaxesha asekuhlaleni okuphuma nokutshona kweNyanga kunokuba usoloko usongeza imizuzu engama-50.
Khetha into ofuna ukuyibona, hayi ixesha kuphela
Ukuze ubone kakuhle imingxuma neentaba, zama iintsuku ezikufutshane nekota yokuqala okanye yekota yokugqibela. Umda ophakathi kwemini nobusuku beNyanga, obizwa ngokuba ngumda wokukhanya nesithunzi, unqumla kumphezulu wayo ngelo xesha. Ukukhanya kweLanga okuza nge-engile ephantsi kwenza izithunzi ezinde kulo mda, kuveze ubume bomphezulu obubonakala buthe tyaba xa kukhanya ngokuthe ngqo ngakumbi ngexesha lenyanga epheleleyo. INyanga epheleleyo inomtsalane xa uyibona ngeliso lenyama, kodwa ubuso bayo busenokubonakala bungenazo iinkcukacha ezininzi kuba ukukhanya kweLanga kuwela ngqo ngakumbi kwicala elibonakalayo.
Ukuze ubone isilenda esibhityileyo, jonga kwakamsinya emva kokutshona kweLanga ngexesha lokukhula kweNyanga, okanye ngaphambi kokuphuma kweLanga ngexesha lokuncipha kwayo. Izilenda zikufutshane necala elikulo iLanga, ngoko ixesha lokuzibona lifutshane yaye ukuphakama kwazo okuphantsi kunokuzenza zingabonakali kakuhle ngenxa yenkungu, izakhiwo okanye iinduli. Umkhathizwe ocacileyo nongathintelwanga uyanceda. Xa ufuna ukubona iNyanga emini, khetha ixesha ephakame ngalo esibhakabhakeni, apho kukho umoya omncinane phakathi kwakho nayo.
Ideshibhodi yasekuhlaleni yeLondon, umzekelo, ibonisa isigaba nokukhanya, ukuphuma nokutshona kweNyanga, ukuphakama ne-azimuth, umgama, nendlela esibonakala ngayo isibhakabhaka ngokwemozulu yendawo. Amanani ayahluka ngokwendawo, ngoko khetha isixeko sakho kwisalathiso sedeshibhodi yeNyanga kunokuba uthembele kwixesha elidweliselwe enye indawo.
Guqula isigaba sibe sisicwangciso sokuyibukela
Qala ngesigaba nangohlobo lombono olufunayo. Xa uza kubukela ngokuhlwa, iNyanga ekhulayo eyisilenda okanye eyekota yokuqala yinto efanelekileyo ekujoliswe kuyo. Xa uza kuhamba ngaphambi kokuphuma kweLanga, iNyanga enciphayo eyisilenda okanye eyekota yokugqibela isenokuba kwindawo entle. Ukuba ufuna ukubona idiski epheleleyo, cwangcisa malunga nomhla wenyanga epheleleyo, kodwa khumbula ukuba ixesha elichanileyo lenyanga epheleleyo alithethi ukuba iya kube iphezulu kakhulu okanye ibonakala kwindawo okuyo.
Emva koko jonga amaxesha asekuhlaleni okuphuma nokutshona kweNyanga, uze ujonge ukuphakama ne-azimuth yayo: ukuphakama kubonisa ukuba iphakame kangakanani ngaphezu komkhathizwe, ngoxa i-azimuth ibonisa icala lekhampasi ekulo. Qinisekisa ukuba imozulu ilungile uze uqwalasele izinto ezithintela umbono kwindawo oza kuyibukela ukuyo. INyanga esandul’ ukuphuma isenokubonakala inomtsalane kufuphi nomkhathizwe okude, kodwa izakhiwo, imithi nenkungu zinokuyifihla; iNyanga ephakame ngakumbi idla ngokubonakala kakuhle lula.
Ikhalenda yenyanga nenyanga ikunceda ukhethe umhla wesigaba, yaye ideshibhodi yesixeko ikunceda uguqule loo mhla ube lithuba lasekuhlaleni. Ukuba iNyanga ayibonakali xa uqala ukujonga, phinda ujonge kamva: isenokuba iyaphuma, iyatshona, okanye ifihlwe ngamafu kunokuba ingabikho esibhakabhakeni sasemini.