Ka kitea te Marama i te awatea nā te mea kāore ia e whakaputa i tōna ake māramatanga: ka whakamāramatia ia e te rā, ā, ka kitea te kanapa o tōna mata ki te papamuri o te rangi kikorangi. Ko tōna wāhanga te tino whakatau mēnā ka kitea ia i te awatea, me te wāhi hei kimi i a ia. He tirohanga nō te pō te Marama kī tonu i te nuinga o te wā; he maha ngā wā ka teitei te Marama haurua-tuatahi i te rangi o te ahiahi.
Kāore he “wā Marama” kotahi mō ia rā. Ka panoni ngā wā ā-rohe e maranga ai, e tō ai hoki te Marama, ā, kei tō wāhi te take. Hei kimi i tētahi wā pai hei mātakitaki, whakaarohia tōna wāhanga me te paerangi o tō rohe, te huarere me te teitei o te Marama i te rangi. Mā te maramataka wāhanga o te Marama o te paetukutuku e whakaatu ngā wā pū o ngā wāhanga, ā, mā te rapu tāone e tae atu ai koe ki ngā papatohu Marama ā-rohe.
Mā te wāhanga e ārahi te wā mātakitaki
He tohu tīmatanga pai te wāhanga, nā te mea e whakaatu ana i te tawhiti āhua o te Marama i te Rā i te rangi. I te Marama hou, e pātata ana te Marama ki te ahunga o te Rā, nō reira ka maranga ia i te takiwā o te whitinga o te Rā, ka tō hoki i te takiwā o tōna tōnga. Ko te nuinga o tōna taha whakamāramatia e anga kē atu ana i te whenua, nō reira he uaua te kite i a ia i te rangi kanapa o te awatea. Tērā pea ka kitea tētahi kōwhiti tino angiangi i mua tata i te whitinga o te Rā, i muri tata rānei i tōna tōnga, engari tērā pea ka noho pātata ki te paerangi, ka pōuri hoki.
Ko te kōwhiti e tipu haere ana ki te hauwhā tuatahi, he māmā te kimi ki te uru i muri i te tōnga o te Rā. I te takiwā o te hauwhā tuatahi, ka maranga te Marama i te takiwā o te poutūtanga o te rā, ka eke ki tōna teitei rawa i te takiwā o te tōnga o te Rā, ā, ka tō i te takiwā o waenganui pō. Nō reira, he mea pai hei mātakitaki i te ahiahi, i te tīmatanga rānei o te pō, kaua ko te pō tōmuri anake. He ngāwari hoki te kite i te taitapa i waenga i te māramatanga me te atarangi mā te karu whārahi, mā tētahi karu whakarahi iti rānei.
Ka noho te Marama kōpuku e tipu haere ana i te rangi mō te nuinga o te ahiahi me te pō, kātahi ka tō i muri i waenganui pō. I te takiwā o te Marama kī, ka maranga ia i te takiwā o te tōnga o te Rā, ka kitea puta noa i te pō, ā, ka tō i te takiwā o te whitinga o te Rā. Whai muri i te Marama kī, ko te tikanga ka maranga te Marama kōpuku e memeha haere ana i muri mai i te ahiahi, ā, ka kitea tae noa ki te ata. I te takiwā o te hauwhā whakamutunga, ka maranga ia i te takiwā o waenganui pō, ka teitei i te takiwā o te whitinga o te Rā, ā, ka tō i te takiwā o te poutūtanga o te rā. He tirohanga nō mua i te ata ki te rāwhiti te kōwhiti e memeha haere ana i te nuinga o te wā.
He āhua tata noa ēnei tauira, ehara i te wā whakarite pū. Mā te amionga o te Marama me tō wāhi e panoni ngā wā me tōna ara puta noa i te rangi. Hei ārahi i a koe ki te raupapa o ngā wāhanga kua whakaingoatia, tirohia te rārangi tuhinga Ako o te paetukutuku.
He aha i kitea ai te Marama i te rangi kikorangi
He maha ngā rā e tū ana te Marama i runga ake i te paerangi i te awatea, nā te mea ka kawea ia e tōna amionga ki ngā tūranga rerekē e pā ana ki te Rā. Kāore ia e herea ki ngā hāora pōuri. Hāunga i te takiwā o te Marama hou, ko te tikanga ka māramatia ētahi wāhanga o tōna mata e te Rā, ā, ka tino kitea i a ia e tū ana i runga ake i te paerangi, ina mā te rangi.
Ko te rerekētanga o te kanapa te tino take e kitea ai te Marama i te awatea. Ka whakamāramatia te kōhauhau e te Rā, ka kanapa ai te rangi; ka kitea te Marama ina kaha te kanapa o tōna kōpae whakamāramatia ki te papamuri. Ko te tikanga he māmā ake te kite i te Marama kōpuku, i te Marama hauwhā rānei, i te awatea, tēnā i te kōwhiti angiangi. He uaua pea te kite i te kōwhiti angiangi nā te iti o te wāhi whakamāramatia, me tōna pātata hoki ki te ahunga o te Rā. Kaua rawa e rapu i a ia mā te titiro pātata ki te Rā; kimihia te tūranga o te Marama i te tuatahi, ā, kia kore te Rā e whiti ki ō karu.
I ahu mai te whakaaro taunga he “mea nō te pō” te Marama i te mārama ake o tōna kitea i te pōuri, ehara i te ture e mea ana ka maranga ia i te pō anake. He māmā rawa te kite i te Marama i te awatea ina teitei ia i runga ake i te paerangi, ina mā te kōhauhau, ā, ina mōhio koe ko tēhea wāhanga o te rangi hei titiro māu.
He aha i tōmuri haere ai te marangatanga o te Marama
Ka neke whaka-te-rāwhiti te Marama i tōna amionga i a Papatūānuku e huri ana. Ka oti i Papatūānuku te huri kia hoki anō tētahi wāhi o tōna mata ki te tūranga kotahi, kua neke kē hoki te Marama i te rangi. Nō reira me huri paku atu anō a Papatūānuku kia tae anō te Marama ki taua tūranga paerangi. Koia i tōmuri ai te marangatanga o te Marama i te nuinga o ngā rā whai muri.
Ko te toharite pai hei maumahara, e 50 meneti pea te tōmuri ake ia rā. E 29.53 rā pea te roa o te huringa wāhanga o te Marama, mai i tētahi Marama hou ki tērā atu. I taua wā ka oti i a ia te huri haere puta noa i te rangi e ai ki te Rā. Ki te whakawehea te porowhita katoa ki te roanga o taua huringa, ka whiwhi tātou i te nekehanga toharite whaka-te-rāwhiti, e 12 nekehanga pea ia rā. E 15 nekehanga pea ia hāora te tere hurihanga o te rangi nā te takahuringa o Papatūānuku, nō reira e 50 meneti pea te roa hei whai atu i taua nekehanga.
He ture āwhina noa taua tau, ehara i te matohi pono mō ia rā. He tītaha te amionga o te Marama, ā, ehara i te porowhita tino tika; ka rerekē hoki te koki o tōna ara ki te paerangi i runga i te wāhi me te kaupeka. Nō reira, tērā pea ka poto ake, ka roa ake rānei te āputa i waenga i ngā marangatanga o te Marama i te toharite. Ka tino rerekē pea te panonitanga i ētahi wāhi pātata ki ngā ahopae tiketike. Tirohia ngā wā maranga, tō ā-rohe, kaua e tāpiri noa i te 50 meneti i ia wā.
Kōwhiria te tirohanga, kaua ko te karaka anake
Hei kite i ngā kōawa me ngā maunga, whakamātauria ngā rā i te takiwā o te hauwhā tuatahi, o te hauwhā whakamutunga rānei. Ka whiti te taitapa i waenga i te ao me te pō o te Marama, e kīia nei ko te taitapa whakawehe, i te mata o te Marama i aua wā. Ka roa ngā atarangi e whiua ana e te rā e whiti mai ana i te koki iti ki taua taitapa, ā, ka kitea ake te āhua pāpaku, kōpukupuku o te mata. He papatahi ake te āhua i raro i te mārama tika ake o te Marama kī. He mīharo te Marama kī ki te karu tahanga, engari tērā pea ka iti ake te kitea o ngā taipitopito o tōna mata, nā te mea ka taka tika ake te rā ki te taha e kitea ana.
Mō te kōwhiti angiangi, titiro i muri tata i te tōnga o te Rā i te wā e tipu haere ana te Marama, i mua rānei i te whitinga o te Rā i te wā e memeha haere ana. Kei te pātata ngā kōwhiti ki te ahunga o te Rā, nō reira he poto te wā hei mātakitaki, ā, nā te noho pātata ki te paerangi ka ārai pea te kohu, ngā whare, ngā puke rānei i te tirohanga. He pai te paerangi mā, kāore he tauārai. Mō te Marama i te awatea, kōwhiria he wā e teitei ake ana ia i te rangi, kia iti ake ai te kōhauhau kei waenganui i a koe me ia.
Hei tauira, e whakaatu ana te papatohu ā-rohe mō Rānana i te wāhanga me te nui o te mata e whakamāramatia ana, ngā wā maranga, tō, te teitei me te ahimutu, te tawhiti, me tētahi tirohanga o te rangi me te huarere ā-rohe. Ka rerekē ngā raraunga i runga i te wāhi, nō reira kōwhiria tō ake tāone mā te rārangi papatohu Marama, kaua e whakawhirinaki ki tētahi wā kua whakarārangitia mō wāhi kē.
Whakaritea he mahere mātakitaki mai i tētahi wāhanga
Tīmata mā te kōwhiri i te wāhanga me te momo tirohanga e hiahia ana koe. Mō te mātakitaki i te ahiahi, he pai te kōwhiti e tipu haere ana, te Marama hauwhā-tuatahi rānei. Mō tētahi hīkoi i mua i te ata, tērā pea ka pai te tūnga o te kōwhiti e memeha haere ana, o te Marama hauwhā-whakamutunga rānei. Ki te hiahia koe ki te kite i te kōpae katoa, whakaritea tō mahere ki te rā o te Marama kī, engari me maumahara ehara i te mea ko te wā pū o te Marama kī te wā e teitei rawa ai ia, e kitea ai rānei i tō rohe.
Kātahi ka tirohia ngā wā maranga, tō ā-rohe, me te teitei me te ahimutu o te Marama: e tohu ana te teitei i tōna teitei ki runga ake i te paerangi, ā, e tohu ana te ahimutu i tōna ahunga kāpehu. Tirohia te huarere, ā, whakaarohia ngā tauārai kei tō wāhi mātakitaki. Tērā pea he ātaahua te āhua o te Marama katahi anō ka maranga, i te taha o tētahi paerangi tawhiti, engari ka huna pea ngā whare, ngā rākau me te kohu i a ia; he māmā ake te mātakitaki mārama i te Marama teitei ake.
Mā te maramataka ā-marama koe e āwhina ki te kōwhiri i te rā o tētahi wāhanga, ā, mā te papatohu tāone e huri taua rā hei wā mātakitaki ā-rohe. Ki te kore e kitea te Marama i te wā tuatahi ka titiro koe, tirohia anō ā muri ake: tērā pea kei te maranga, kei te tō rānei, kei te huna noa iho rānei e ngā kapua, kāore i te ngaro noa i te rangi o te awatea.