He maha pea ngā ingoa o te Marama Katoa, ā, ehara ngā ingoa e tino mōhiotia ana i te reo Pākehā i te mea ka whakamahia ki ngā wāhi katoa. He maha ngā wā ka hono atu a Wolf Moon, Snow Moon me Worm Moon ki ngā āhuatanga o te tau, ki ngā mahi a ngā kararehe rānei, engari he tikanga maramataka motuhake ake tō Harvest Moon. He ranunga ā rātou kōrero nō te mātakitaki, ngā tikanga tuku iho me ngā whakamārama o muri mai—ehara i te pūnaha whai mana kotahi mō te whakaingoa i te Marama.
He mea nui tēnei rerekētanga, nā te mea ehara te whakamārama maumaharatia i te mea he takenga kua whakamātauhia. He maha ngā whakamārama e whakaarotia ana mō ētahi ingoa, ā, tērā pea kāore tētahi ingoa e whakamahia ana e tētahi hapori, e tētahi almanaka rānei, e tohu i ngā tāngata katoa e noho ana i taua rohe. Mā te titiro ki ngā ingoa hei tohu ahurea, kaua hei whakarōpūtanga arorangi, ka māmā ake te mārama ki tō rātou kanorau.
Kotahi te Marama, he maha ngā tikanga whakaingoa
E whai ana ngā wāhanga o te Marama i tētahi huringa pūmau, engari kāore ngā marama o te maramataka e pēnā. Ka hoki mai te Marama Katoa i muri i te 29.53059 rā pea, nō reira ka neke tōna rā mai i tētahi marama ki tētahi atu. Nā konei ka taea te whakaahua i taua wāhanga mā tētahi ingoa ā-tau, mā te ingoa o te marama maramataka, mā tētahi huihuinga whakapono, ahurea rānei, mā tētahi ingoa ā-rohe e hāngai ana ki ngā mea ka kitea e te tangata i waho.
He maha ngā ingoa kei ngā rārangi reo Pākehā i kohia mai i ngā mātāpuna maha, ā, ka whakatakotoria hei raupapa māmā, kotahi te ingoa mō ia marama. He watea taua whakatakotoranga, engari ka āhua ōrite ake ngā tikanga rerekē i tō rātou āhua tūturu. Ka rerekē ngā ingoa i waenga i ngā hapori, ā, tērā pea he rerekē ngā whakamārama mō taua ingoa kotahi. Ka whakawhirinaki hoki ngā tohutoro ā-tau ki te wāhi: ko ngā tohu o te hōtoke i tētahi tuakoi, ko ngā tohu o te raumati i tērā atu.
Kei te arahi mō ngā ingoa o te Marama Katoa ngā ingoa mō ia marama, puta noa i ngā tikanga pērā i ērā o Amerika Koroni, te iwi Celtic, Haina, te iwi Hindu, Hapani, Ihirama, Ojibwe me Cree. Mā te kite i ētahi pūnaha whakaingoa e noho tahi ana, ka maumahara ai tātou ko te rārangi ingoa reo Pākehā e mōhiotia whānuitia ana he tirohanga ahurea kotahi noa iho, ehara i te maramataka ā-marama mō te ao katoa.
Wolf Moon: he ingoa hōtoke kāore i te mōhiotia pū tōna takenga
He ingoa e whakamahia nuitia ana a Wolf Moon mō te Marama Katoa o Hānuere i ngā rārangi reo Pākehā. E hono ana te whakamārama e mōhiotia whānuitia ana ki ngā wuruhi e rangona ana e aue ana i te hōtoke. He whakamārama ā-tau e tika ana te āhua: he roa ngā pō hōtoke, ā, he kararehe kitea nuitia ngā wuruhi i ngā whenua maha o te raki. Heoi, ahakoa te pai o taua whakamārama, kāore e mōhiotia pū ai tētahi takenga mai o mua, kāore hoki e tohu ana he ōrite te tikanga ki ngā hapori katoa e whakamahi ana i tētahi ingoa pēnei.
Ehara te Marama Katoa i te take e aue ai ngā wuruhi. He momo whakawhitiwhiti kōrero te aue, ā, kāore ngā whanonga o te kararehe e whakahaerehia ana e te wāhanga o te Marama, ahakoa tērā pea te whakaaro ka puta i te ingoa. He pai ake te mārama ki te ingoa hei whakaahuatanga nā te tangata mō te tau—he huarahi ki te hono i tētahi wā auau o te maramataka ā-marama ki ngā oro, ki ngā kōrero rānei e pā ana ki te hōtoke.
He huarahi pai tēnei hei pānui i ngā ingoa o te Marama whānui. Ka āwhina pea ēnei ingoa i a tātou ki te mōhio ki ngā mea i kitea, i wehingia, i whakanuia, i maharatia rānei e te tangata, ahakoa kāore i tino tuhia te ara mai i tētahi kīanga tawhito ki tētahi whakamārama o ēnei rā. Mā te whakaaro ki Wolf Moon hei ingoa ahurea, kaua hei whakarōpūtanga pūtaiao, ka mau tonu tōna pārekareka, me te kore e huri i ngā kōrero tuku iho hei whakapae mō te whanonga kararehe.
He tohu a Snow Moon me Worm Moon mō te panonitanga o te tau
He maha ngā wā ka hono atu a Snow Moon ki a Hui-tanguru me te hinganga o te hukarere nui ki ētahi wāhi o te Tuakoi Raki. E whakaahua ana te ingoa i tētahi tūmanako e pā ana ki te tau, ehara i te matapae: tērā pea ka whiti te Snow Moon i tētahi pō mārie, mahana hoki, ā, kāore te ingoa e whakaatu i te āhuarangi o tētahi tāone. Pērā i te maha o ngā ingoa mō te Marama, ka tino whai tikanga ina mārama ki te horopaki āhuarangi, ahurea hoki i puta tuatahitia ai.
He maha ngā wā ka hono atu a Worm Moon ki a Māehe. E ai ki tētahi whakamārama e mōhiotia whānuitia ana, ka puta ngā noke whenua i te rewatanga o te oneone; e ai ki tētahi atu, e pā ana te ingoa ki ngā tohu o te panonitanga o te tau, tae atu ki te hokinga mai o ngā manu e kai ana i ngā mea ka kitea i runga i te whenua. He whakamārama ēnei e āhua whai take ana, engari kaua e whakaarohia he kotahi, he tino pū hoki te takenga o te ingoa. Ka puta pea ētahi whakamārama rerekē mō tētahi ingoa i te tukunga me te urutaunga haere.
He māmā te mārama ki te raupapa mai i te hukarere ki ngā noke hei kōrero mō te memeha haere o te hōtoke me te tīmatanga o te kōanga ki ngā rohe māhana o te raki. Ehara tēnei i te wātaka mō te ao katoa. Kei te ngahuru te Tuakoi Tonga i te marama o Māehe, ā, ka whakatau ngā kaupeka o te tau, te āhuarangi me ngā maramataka ā-rohe ko ēhea pānga ā-marama e whai tikanga ana. Ahakoa i roto i te rohe kotahi, he tohu ā-kaupapa kē pea te ingoa, kaua he whakaahuatanga pū mō ngā āhuatanga o te pō o te Marama Katoa.
He whakamāramatanga maramataka tō Harvest Moon
He rerekē a Harvest Moon i ngā ingoa e tino whakaoho ana i te whakaaro ki tētahi kaupeka, ki tētahi tohu taiao rānei. E ai ki te whakamāramatanga o tēnei pae, koia te Marama Katoa e pātata rawa ana ki te tōkeketanga o Mahuru. He maha ngā wā ka whakamāramatia te ingoa mā tōna hononga ki ngā mahi hauhake: i tēnei wā, ka maranga te Marama Katoa i te takiwā o te tōnga o te Rā mō ētahi pō karapīpiti, ka whakarato rama māori anō i muri i te awatea. Ka whakawhirinaki te wā tika me te whaihua o taua rama ki te wāhi me te rā, engari ko te hononga i waenga i te mārama o te Marama me ngā mahi ahiahi te take e mau tonu ai te pārekareka o te ingoa.
Ehara a Harvest Moon i te Marama Katoa o Mahuru i ngā wā katoa. Ki te pātata ake tētahi atu Marama Katoa ki te tōkeketanga o Mahuru, ka tapaina taua Marama ki tēnei ingoa i raro i taua whakamāramatanga. Kāore hoki te ingoa e kī ana kua rite tētahi momo kai hei hauhake ki ngā wāhi katoa. Ka hono tēnei i tētahi takahanga arorangi ki tētahi wā o te tau i te maramataka, engari ka rerekē te tikanga mahi o te hauhake i ia rohe, i ia tikanga ahuwhenua.
Kei te maramataka wāhanga o te Marama ngā wā tika mō te Marama Hou, te hauwhā tuatahi, te Marama Katoa me te hauwhā whakamutunga o ia marama. Mā te whakataurite i aua wā ki ngā āhuatanga ā-rohe, ka mārama ai te take e kitea ai tētahi Marama Katoa kua tapaina ki tētahi ingoa i ngā rā rerekē o te maramataka ā-rohe, me te take kāore te ingoa anake e whakaatu i te wā ka maranga ai te Marama ki tō wāhi noho.
Me whakamahi ngā ingoa hei tohu, kaua hei matapae mō te mātakitaki
Ka āwhina pea tētahi ingoa i a koe ki te maumahara ki te wā hei titiro atu, engari kāore e taea e ia te kī atu mēnā ka kitea te Marama i runga ake i te pae, te teitei ka kitea ai, me te huna rānei a ngā kapua. Ka whakawhirinaki ēnei kōrero ki te rā me te wāhi. Mō tētahi rā whānau, tētahi rā hītori rānei, ka whakaatu te kimi Marama mō te rā whānau i te wāhanga o te Marama, te nui o tōna whakamārama me tōna pakeke mō ngā rā mai i te 1900 ki te 2100. Mō ngā kōrero mō te rangi ā-rohe, ka whakaatu te papatohu Marama mō Rānana i te wāhanga o nāianei me te nui o tōna whakamārama, ngā wā maranga me ngā wā tō, te teitei me te ahimutu, te tawhiti, me tētahi tirohanga ki te rangi me te huarere ā-rohe.
Ka taea e ngā kaiwhakaahua me ngā whānau te whakamahi i tētahi ingoa tuku iho hei kaupapa mō tētahi pō mātakitaki, kātahi ka tirohia ngā āhuatanga tūturu o te rangi ā-rohe, kaua e whirinaki ki te ingoa. Ka tau pea te rā me te wā maranga o te Marama Katoa ki ngā rā maramataka ā-rohe rerekē, i runga i te rohe wā, ā, ka ngaro pea ngā whetū kāore e tino tiaho ana i te mārama o te Marama, ahakoa he mārie te rangi. Mā te ingoa e tuku te kōrero a te tangata; mā te maramataka me te tirohanga ā-rohe ngā kōrero whai tikanga.
Ko taua huinga—te kōrero, te wāhi me te mātakitaki—te take e whai hua tonu ai ngā ingoa o te Marama Katoa, ahakoa e tautohetia ana ō rātou takenga. E whakaahua ana a Wolf Moon, Snow Moon me Worm Moon i ngā pānga i hono ai te tangata ki ngā kaupeka auau. Ka tohu anō a Harvest Moon i tētahi hononga motuhake i waenga i te Marama Katoa me te tōkeketanga o Mahuru. Kāore tētahi o ēnei ingoa e whakarerekē i te āmionga o te Marama, engari he huarahi ia ingoa hei hono i tētahi huringa tiretiera matapaetia ki ngā wheako kanorau o te tau.